kwasfoliowy.info

Kiedy kwas foliowy?



Do prawidłowego funkcjonowania naszego organizmu niezbędne są węglowodany, białka i tłuszcze, przy tym szczególnie niezbędne do życia aminokwasy i kwasy tłuszczowe oraz mikroelementy: witaminy i składniki mineralne. Jedną z bardzo ważnych witamin, należących do grupy B, jest kwas foliowy (inne nazwy to: folacyna, kwas pteroiloglutaminowy, witamina M, witamina B ). Został odkryty w latach czterdziestych, wyodrębniono go ze szpinaku i stąd też nazwa - „folium” po łacinie oznacza „liść”.

Jest niezbędny do:
  • powstawania krwinek czerwonych,
  • syntezy kwasów nukleinowych,
  • reguluje rozwój komórek nerwowych,
  • jest potrzebny wszędzie tam, gdzie komórki organizmu dzielą się, czyli przy gojeniu ran, budowie mięśni,
  • wpływa także na prawidłową funkcję układu nerwowego, przewodu pokarmowego, narządów płciowych, krwinek białych,
  • pobudza prawidłowy wzrost organizmu.
Serce

Witamina ta jest niezbędna do utrzymania tętnic i serca w dobrej formie. Dzieje się tak, ponieważ reguluje wytwarzanie i wykorzystywanie hemocysteiny (związek przypominający aminokwas, tzw. „cichy zabójca”), która może niszczyć wyściółkę naczyń krwionośnych i rozpoczynać tworzenie blaszek miażdżycowych (podobnie jak cholesterol). Kwas foliowy obniża poziom hemocysteiny, przez co zapobiega powstawaniu miażdżycy, a jak wiadomo, skutkami tej choroby może być nadciśnienie tętnicze, udar mózgu i zawał serca.


Ciąża

Kwas foliowy odgrywa bardzo ważną rolę w okresie zarodkowym. Kobiety, które są w ciąży lub planują zajść w ciąże powinny spożywać posiłki bogate w witaminę B . Kwas foliowy może znacznie ograniczyć ryzyko wystąpienia u dziecka wad wrodzonych, głównie mózgu i rdzenia kręgowego (bezmózgowie, przepuklina oponowo - mózgowa i rozszczep kręgosłupa), a u pań po 35 roku życia też zespół Downa. Kobieta, która planuje zajść w ciążę powinna już miesiąc wcześniej zacząć zażywać więcej kwasu foliowego i najlepiej gdyby brała go do końca ciąży, ponieważ uchroni ją to przed anemią.

Zażywanie 0,4mg dziennie kwasu foliowego może zmniejszyć ryzyko wystąpienia wad cewy nerwowej nawet do 70%. Nie wszystkie ciąże są planowane, w związku z tym kobiety aktywne seksualnie powinny szczególnie dbać o zawartość kwasu foliowego w organizmie, nawet kiedy nie planują jeszcze potomstwa. Z reguły o ciąży kobieta dowiaduje się miedzy czwartym a szóstym tygodniem, wtedy, kiedy mózg i rdzeń zarodka jest już uformowany.

Witamina B zmniejsza również ryzyko zatoru mózgu, łagodzi depresję oraz zmniejsza ryzyko niektórych nowotworów (rak płuc, szyjki macicy, okrężnicy, odbytu). Kwas foliowy stosowany jest także w leczeniu gośćca i zespołu nadwrażliwego jelita.

Szczególnie narażeni na niedobór kwasu foliowego są:
  • osoby powyżej 55 roku życia
  • osoby z zaburzeniami układu krążenia
  • kobiety w ciąży i karmiące piersią
  • kobiety planujące zajść w ciąże
  • kobiety stosujące doustne środki antykoncepcyjne
  • osoby po ciężkich oparzeniach i urazach
  • osoby po chirurgicznym wycięciu części przewodu pokarmowego
  • osoby które są pod wpływem stresu
  • osoby, które piją dużo kawy i często zażywają aspirynę
  • alkoholicy
  • narkomani
  • pacjenci z chorobą AIDS i nosiciele wirusa HIV
Objawami niedoboru jest ogólne osłabienie, niedokrwistość megaloblastyczna, ciężkie zaburzenia rozwojowe u płodu, spowolnienie procesu podziału komórek, nadpobudliwość, trudności w zasypianiu, utrata apetytu, częste zapominanie i dezorientacja, biegunka, depresja, zaburzenia w trawieniu, stany zapalne języka i błony śluzowej warg, bóle głowy oraz utrata energii.

W przypadku nadmiaru kwasu foliowego może nastąpić rozdrażnienie i bezsenność, a długotrwałe stosowanie dużych dawek może przyczynić się do wytrącania kryształów kwasu foliowego uszkadzających nerki. Wtedy należy jak najszybciej skontaktować się z lekarzem. Są to jednak bardzo rzadkie przypadki, ponieważ witamina B nie jest magazynowana przez organizm, jej nadmiar zostaje usuwany wraz z moczem.
Kwasu foliowego nie należy spożywać przy niedokrwistości złośliwej i w przypadku stosowania leków przeciwdrgawkowych.

Dawkowanie

Dobowe zapotrzebowanie na kwas foliowy zapobiegawczo wynosi 0,2 mg, natomiast u kobiet w ciąży i osób cierpiących na depresję jest większa i wynosi 0,4mg. Kobiety z rodzin obciążonych występowaniem wad cewy nerwowej powinny przyjmować 4,0 mg kwasu foliowego dziennie. W przypadku zażywania preparatów przeciwpadaczkowych dawkę trzeba dobrać indywidualnie, ponieważ kwas może osłabiać działanie tych leków. Trzeba zaznaczyć, że w artykułach spożywczych występuje witamina B , którą dopiero nasz organizm przetwarza do postaci, w której będzie mogła zostać przyswojona w jelitach, czyli do kwasu foliowego.

Poniższa tabela przedstawia zawartości witaminy B w artykułach spożywczych.

Składniki odżywcze

Zawartość podana w mg na 100 g produktu

fasola, soja, soczewica, groch, wątróbka drobiowa i cielęca, drożdże piwne

0,2 – 0,8

brukselka, brokuły, szpinak, a także natka pietruszki, zielony groszek, kiełki i otręby pszenne, wątróbka wieprzowa i wołowa, awokado

0,1 – 0,2

pomarańcze, sałata, szparagi, kapusta, pietruszka, seler, kalafior, pomidory, kalarepa, płatki owsiane, pełnoziarniste pieczywo, ryż brązowy, kasze, otręby, mleko, jogurt, sery, jaja, tłuste ryby (łosoś, makrela, dorsz, mintaj, morszczuk), orzechy, truskawki

0,05 – 0,1


Z tabeli wynika, że już niewielkie ilości wątróbki mogą zaspokoić nasze dzienne zapotrzebowanie na kwas foliowy. Jest to trochę mylne z tego względu, że podczas przetwarzania przez nasz organizm witaminy B na kwas foliowy tracimy prawie połowę folianów. Ponadto wysoka temperatura, światło słoneczne i wilgoć mogą zmienić działanie kwasu foliowego, a przecież wątróbkę nie spożywamy na surowo.

Dlatego produkty należy przechowywać w chłodnym i ciemnym miejscu oraz skrócić czas gotowania, duszenia i pieczenia. Kwas foliowy można też dostarczać organizmowi w innych postaciach, np. w tabletkach. Syntetyczny kwas foliowy jest wykorzystywany przez nasz organizm prawie w 100 procentach i wiemy dokładnie jaką zażyliśmy dawkę.
Mimo nowoczesnych metod leczenia ludzie nadal cierpią na różne choroby. Dlatego też należy zwrócić szczególną uwagę na to co się je i dbać o to, by pożywienie miało jak najwięcej substancji odżywczych.

Bibliografia:
1.Prof. dr I. Elmadfa, D. Fritzsche “Wielkie tabele witamin I składników mineralnych”
2.Earl Mindell „Biblia młodości sto składników pokarmowych, od których zależy zdrowie i dobre samopoczucie”
3.Przegląd Reader’s Digest „Uzdrawiająca moc witamin, minerałów i ziół”
4.H. Winter Griffith „Wielki leksykon witamin, ziół, składników mineralnych i suplementów”
5. http://pl.wikipedia.org/wiki/Kwas_foliowy
6. http://www.mediweb.pl/womens/wyswietl_vad.php?id=1065


Aneta Łukawska TZM



Polityka Prywatności